Kamervragen n.a.v. offline halen beeldbanken beantwoord

9 juli 2018
Minister Engelshoven heeft antwoord gegeven op de kamervragen die waren gesteld naar aanleiding van het massaal offline halen van (delen van) beeldbanken door Nederlandse archiefinstellingen.

Directe aanleiding voor het op grote schaal van internet verwijderen van historisch beeldmateriaal was het verlies van Erfgoed Leiden e.o. in de rechtzaak over de auteursrechtenclaim van de heer Voet op foto's van fotograaf Frits Roovers.

Onbegaanbare route

De minister laat in haar antwoorden doorklinken dat de uitzonderingen voor verweesde werken voor archiefinstellingen en hun beeldcollecties niet of nauwelijks soelaas bieden. Ze geeft aan dat Extended Collective Licensing archiefinstellingen meer uitzicht biedt op werkbare oplossingen en dat de Europese Commissie doende is om ECL wettelijk te verankeren. 

ECL Europees regelen

In het richtlijnvoorstel Auteursrechten in de digitale eengemaakte markt (DSM) stelt de Commissie voor om in het geval dat een werk niet (langer) in de handel verkrijgbaar is, het mogelijk te maken dat erfgoedinstellingen een licentie kunnen verkrijgen van een voor de rechthebbenden in kwestie representatieve cbo, waarbij de licentie ook geldt voor niet-aangesloten rechthebbenden. Op basis van deze zogeheten ‘verruimde collectieve licentie’, oftewel ECL, kan het werk rechtmatig openbaar gemaakt worden.
Van Engelshoven geeft aan dat op instigatie van de Raad van Ministers van de Europese Unie in het voorstel een grondslag is opgenomen op basis waarvan lidstaten bij wet kunnen bepalen dat ook voor andere doeleinden verruimde collectieve licenties kunnen worden verstrekt door cbo’s. De Raad heeft inmiddels een algemene oriëntatie over het richtlijnvoorstel bereikt. De triloogonderhandelingen met het Europees Parlement gaan naar verwachting onder het komende Oostenrijks voorzitterschap van start.